سلسله مباحث خورشید فروزان: دولت جهانی حضرت مهدی (عج) در آیات قرآن
بررسی عمیق آیات 50، 51 و 52 از سورههای آل عمران، مائده و توبه در سلسله مباحث “خورشید فروزان” آیتالله مدرسی، با تمرکز بر حکومت و دولت جهانی امام زمان (عج)، دولت الهی بینقص، و یأس دشمنان از اسلام.
مقدمه
سلسله مباحث گرانقدر “خورشید فروزان” با بیانات عالم جلیلالقدر، آیتالله سید جواد مدرسی (دامت برکاته)، به بررسی جامع ابعاد وجودی و حکومت قطب عالم امکان، حضرت ولیعصر (ارواحنا فداه) میپردازد. در جلسه بیست و چهارم این مباحث، سه آیه مبارکه از قرآن کریم، یعنی آیه 140 آل عمران، آیه 3 مائده و آیه 3 توبه، از منظر ارتباط با ظهور و دولت جهانی حضرت مهدی (عج) مورد واکاوی عمیق قرار گرفته است. در این نوشتار، به خلاصهای از این مباحث مهم و کلیدی میپردازیم.
1. آیه 140 سوره آل عمران:
“و ما این روزها را در میان مردم میگردانیم…” (وَتِلكَ الأَيّامُ نُداوِلُها بَينَ النّاسِ…)
این آیه مبارکه، طبق روایات و تفسیر آیتالله مدرسی، به دوران حکومت حضرت مهدی (عج) اشاره دارد. امام صادق (علیه السلام) در تفسیر این آیه میفرمایند که از ابتدای خلقت آدم، دو نوع دولت در میان مردم حاکم بوده است: “دولت خداوند” و “دولت ابلیس”. سپس میپرسند: “پس دولت خداوند تعالی کجاست؟ آیا مگر او کسی جز همان یک قائم (علیه السلام) است؟”
آیتالله مدرسی در توضیح این روایت، بیان میدارند که دولتها همواره توسط آدمیان شکل گرفتهاند؛ برخی با مردی الهی و برخی با مردی شیطانی. اما دولت خدا به معنای حقیقی و کامل، تنها یک دولت است که توسط حضرت قائم (عج) برپا خواهد شد. ایشان تأکید میکنند که منظور از حکومت خدا، حکومت دستورات و فرمایشات مستقیم خداوند متعال است، نه صرفاً حکومت عقل. هر رویدادی، چه عزت و چه خواری، با تصمیم و اراده مستقیم پروردگار صورت میگیرد.
تجلی خداوند و امتحان بندگان
بر خلاف تصور برخی فلاسفه که معتقدند خداوند ملزم به تجلی است، اهل ایمان بر این باورند که خداوند مجبور به تجلی نیست. مهلت دادن به اشقیا و اغیار (مانند حکومت معاویه) نیز از روی اراده و تصمیم خداوند بوده و برای امتحان بندگان صورت گرفته است. این مهلت دادنها، تجلیات ابلیس است که خداوند با آن بندگانش را میآزماید.
آیتالله مدرسی تصریح میکند که ما از تجلیات خداوند بیخبر هستیم، و از این رو، نمیتوانیم او را به درستی بشناسیم. شناخت خداوند تنها از طریق فعل و تجلی او ممکن است. ایشان در ادامه، به نقصها و آفات موجود در زندگی کنونی ما اشاره میکنند و آن را در تضاد با امنیت و کمال الهی میدانند:
- امنیت ناپایدار:
امنیتی که امروزه تجربه میکنیم، هرچند از برخی خطرات (مانند داعش) مصونمان میدارد، اما جامع و فراگیر نیست؛ مانند حضور یک طلبکار که آسایش را از بین میبرد. امنیت حقیقی و بدون آفت تنها در دولت الله فراهم میشود.
- شفای ناقص:
داروهای امروزی ممکن است در ظاهر شفا دهند، اما عوارض جانبی دارند و بدن را در درازمدت سست میکنند. شفای الهی در دولت حضرت مهدی (عج)، بدون هیچ آفتی و کاملاً ریشهای خواهد بود.
- سیر شدن ناگوار:
سیر شدن با غذاهای ناسالم یا آبی که پر از آفت است، در واقع کمال حقیقی نیست. سیر شدن (شَبَع) و سیراب شدن واقعی و بدون آفت تنها زمانی محقق میشود که از جانب خداوند باشد.
در دولت الهی، تجلیات ربوبی در تمام ابعاد زندگی، از خوراک و پوشاک گرفته تا روابط و ازدواج، حاکم خواهد شد و بر تمام دولتهای دیگر، حتی دولتهای مؤمنان (مانند دولت حضرت موسی و عیسی)، برتری خواهد داشت.
آیتالله مدرسی با حسرت بیان میکند که ما تنها یک شب با دولت جهانی الهی فاصله داریم، اما این شب نمیرسد زیرا دلهای ما به تکنولوژی و وضع کنونی دلخوش است و از شناخت حقیقی خداوند و دولت الهی غافل هستیم. دولتهای مؤمنان نیز، هرچند خوب باشند، باز هم آغشته به آفت و نقص هستند؛ عدالتشان با ظلم و حکمتشان با سفاهت آمیخته است، مگر دولت خداوند که هیچ آفتی ندارد.
2. آیه 3 سوره مائده:
“امروز، کافران از [شکست] آیین شما مأیوس شدند…” (الْيَوْمَ يَئِسَ الَّذينَ كَفَرُوا مِنْ دينِكُمْ فَلا تَخْشَوْهُمْ وَ اخْشَوْنِ)
این آیه مبارکه نیز، طبق روایت امام باقر (علیه السلام) که آیتالله مدرسی به آن اشاره میکنند، به قیام حضرت قائم (عج) مربوط میشود. امام باقر (ع) میفرمایند: “روزی که قائم (عج) قیام میکند، بنیامیه که همان مأیوسان هستند، از آل محمد (علیه السلام) ناامید میشوند.”
آیتالله مدرسی توضیح میدهند که “دولت جهانی حضرت امام مهدی (عج) مأیوسکننده دولتهاست”. بر خلاف دوران پیامبر (ص) و امیرالمؤمنین (ع) که به دلیل تقیه، دشمنانی چون عمرو عاص و ابوبکر میتوانستند به قدرت طمع ورزند، در دوران “دولت حقه حضرت حجت (ارواحنا فداه)”، بنیامیه و تمام کسانی که از خدا و رسولش ناامید شده و به ایشان کفر ورزیدند، از هرگونه طمع به عطایای آل محمد (عج) ناامید شده و در پستی و ذلت زندگی خواهند کرد. این دولت، پایان تمام طمعورزیها و کفرورزیها خواهد بود.
3. آیه 3 سوره توبه:
“و این اعلامی است از سوی خدا و پیامبرش به همه مردم در روز حج اکبر…” (وَأَذَانٌ مِنَ اللَّهِ وَرَسُولِهِٓ إِلَى النَّاسِ يَوْمَ الْحَجِّ الْأَكْبَرِ)
آیتالله مدرسی، با استناد به روایتی از امام باقر (علیه السلام)، تفسیر این آیه را نیز به ظهور حضرت مهدی (عج) گره میزند. امام باقر (ع) میفرمایند که منظور از “حج اکبر”، خروج قائم (عج) است و “اذان” (فریاد و اعلام الهی) به دعوت ایشان به خودشان اشاره دارد.
دعوت به بیعت با دولت مهدی (عج)
این اعلان، یک فریاد الهی از سوی خداوند و رسولش است که مردم را به بیعت با حضرت امام مهدی (عج) دعوت میکند. این بیعت نه تنها با شخص امام، بلکه با ملک، حکم، حاکمیت، مولویّت، امنیت، عالمیّت، حکمت، شفا و شوکت ایشان است. به بیان دیگر، خداوند و رسولش به مردم امر میکنند که امنیت، شفا و شوکت را تنها از حضرت مهدی (عج) بخواهند و اغیار و دیگران را پس بزنند.
“یوم الحج الأکبر”: تجلی کامل الهی
در آن روز بزرگ (روز ظهور)، بزرگترین قصد و حج، قصد به سوی الله خواهد بود. حجهای امروزی، به معنای حقیقی “حج الله” نیستند، زیرا خداوند به طور کامل قصد نمیشود و تجلی نمییابد.
اما در روزی که حضرت امام مهدی (عج) بیاید، خداوند بنای تجلی کامل و رحمت بر بندگانش (رحم بالعباد، تجلی بالعباد) را دارد. در آن روز، خدا تجلی خود را به همگان نشان خواهد داد و به همین دلیل، آن را “حج اکبر” نامیده است. این اعلان قیام، در واقع همان “حج اکبر” است که خداوند به وسیله ولیّ فرمانده خود، از تمام غاصبین حقوقش انتقام خواهد گرفت.
نتیجهگیری
سلسله مباحث “خورشید فروزان” با تکیه بر آیات قرآن و روایات اهل بیت (علیهم السلام)، تصویر روشنی از دولت جهانی حضرت مهدی (عج) ارائه میدهد. این دولت، نه تنها به معنای یک حکومت سیاسی، بلکه نمادی از تجلی کامل الهی در تمام ابعاد زندگی بشر است. امنیتی بینقص، شفایی ریشهای، و سیراب شدن واقعی از الطاف الهی، از جمله ویژگیهای این دوران طلایی است که در آن، تمامی آفتها و نقصها از بین خواهد رفت.
دولت جهانی امام زمان (عج)، نقطه پایان طمعورزی دشمنان و آغاز دوران یأس کافران از شکست اسلام خواهد بود. “حج اکبر” نیز در واقع همان قیام حضرت مهدی (عج) و دعوتی الهی به بیعت با ولایت و حکومت اوست که در آن روز، مردم به معنای حقیقی کلمه، قصد خداوند را خواهند کرد و با تجلیات کامل او آشنا خواهند شد. امید است با شناخت عمیقتر این حقایق، دلهایمان را آماده ظهور کنیم و با همراهی با ولیّ چیره خداوند، به شناخت حقیقی از پروردگارمان نائل شویم.